Toelichting reserves
Vaste passiva
Algemeen
Hieronder is bij de diverse onderdelen van de vaste passiva een toelichting gegeven.
De vaste passiva zijn gewaardeerd tegen nominale waarde, tenzij bij het betreffende balanshoofd anders staat vermeld.
Eigen vermogen
Boekwaarde 31-12-2015 | Boekwaarde 31-12-2014 | |
Reserves, gespecificeerd naar: | ||
- algemene reserve | 7.397.882 | 6.760.306 |
- bestemmingsreserve | 2.342.948 | 2.300.939 |
Het gerealiseerde resultaat volgend uit het overzicht van baten en lasten | 2.939.727 | 3.239.090 |
Totaal eigen vermogen | 12.680.557 | 12.300.335 |
Reserves
In het BBV worden reserves omschreven als vermogensbestanddelen die als eigen vermogen zijn aan te merken en die vanuit bedrijfseconomisch oogpunt vrij te besteden zijn. De vaststelling van de noodzakelijke omvang van reserves is een zaak van de gemeenteraad. Daarom worden reserves ook wel onderverdeeld in algemene en bestemmingsreserves. Zodra de raad aan een reserve een bepaalde bestemming heeft gegeven, is er sprake van een bestemmingsreserve. Om die reden kunnen bestemmingsreserves naar de situatie per ultimo verslagjaar geen negatieve stand kennen. Heeft een reserve geen bestemming dan wordt het een algemene reserve genoemd.
Het onderstaande overzicht geeft het verloop weer van de reserves gedurende het jaar 2015.
Saldo | Resultaat bestem-ming 2014 | Toevoe-ging 2015 | Ontrek-king 2015 | Afschrij-vingen 2015 | Saldo | |
Algemene reserve | ||||||
AR buffer | 2.602 | 3.239 | 0 | 2.828 | 0 | 3.013 |
AR niet vrij EPZ | 1.061 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1.061 |
AR niet vrij Essent | 2.471 | 0 | 64 | 0 | 2.407 | |
Bijzondere voorzieningen | 627 | 506 | 216 | 0 | 917 | |
Totaal algemeen | 6.761 | 3.239 | 506 | 3.108 | 0 | 7.398 |
Bestemmingsreserves | ||||||
Economie & toerisme | 126 | 0 | 19 | 131 | 0 | 14 |
Decentralisaties | 250 | 0 | 0 | 0 | 0 | 250 |
Grondbedrijf | 72 | 0 | 0 | 0 | 0 | 72 |
BTW compensatie | 15 | 0 | 0 | 15 | 0 | 0 |
Kapitaallasten | 1838 | 0 | 386 | 218 | 0 | 2.006 |
Totaal bestemming | 2.301 | 0 | 405 | 364 | 0 | 2.342 |
Totaal reserves | 9.062 | 3.239 | 911 | 3.472 | 0 | 9.740 |
Toelichting:
Algemene reserve buffer
Deze reserve dient als buffer in het kader van het gemeentelijk weerstandsvermogen en blijft in principe altijd in stand.
Gedurende 2015 is € 3.239.090 op basis van het raadsbesluit van 16 juni 2015 toegevoegd en op basis van dezelfde raadsvergadering € 2.064.065 onttrokken in verband met de overloop kredieten en € 70.000 voor de transitiemanager decentralisaties. Verder werd bij de vaststelling van de primitieve begroting 2015 bepaald dat het verwachte tekort voor het jaar 2015 van € 508.100 onttrokken zou worden aan deze reserve. Bij de slotwijziging 2015 is besloten om het tekort van de WAA € 144.209 ten laste van de algemene reserve buffer te brengen.
Algemene reserve niet vrij EPZ
Deze reserve dient om het verlies van dividend inkomsten EPZ te compenseren.
Algemene reserve niet vrij Essent
Deze reserve dient om het verlies van dividend inkomsten Essent te compenseren. Gedurende 2015 is er nog een bedrage van € 146.579 aan deze reserve onttrokken, voortvloeiende uit besluitvorming van 2012.
Reserve bijzondere voorzieningen
Deze reserve dient om incidentele bijzondere zaken welke niet in de begroting zijn opgenomen te dekken.
Bij de slotwijziging 2015 is in de december vergadering 2015 besloten om in totaal € 506.127 aan deze reserve toe te voegen. Hiervan heeft € 412.711 te maken met ontvangen Escrow gelden van Essent en € 93.416 is de meeropbrengst verkopen. Voor wat betreft dit laatste. De meeropbrengst in de exploitatie van gemeentelijke eigendommen (w.o. gronden) wordt conform in het verleden eerder genomen besluit van de raad toegevoegd aan de reserve bijzondere voorzieningen. Ten laste van deze reserve zijn bij raadsbesluit van 10 november 2015 gebracht het onderzoek toeristenbelasting ad € 30.000, bij raadbesluit van 31 maart 2015 een bedrag van € 86.942 t.b.v. de Hoenderstraat en bij raadsbesluit van 20 oktober 2015 een bedrag van € 98.745 voor het GVVP.
Reserve economie en toerisme
Deze reserve dient ter financiering van projecten ter bevordering van recreatie en toerisme. Jaarlijks wordt aan deze reserve € € 19.858 toegevoegd.
In 2015 is aan deze reserve € 131.000 onttrokken. Bij raadsbesluit van 20 oktober 2015 betreft
(€ 100.000) ten behoeve van de EMS film, bij raadsbesluit van 31 maart 2015 t.b.v Wandelpad Well
€ 6.000 en bij raadsbesluit van 16 juni 2015 een bedrag van € 25.000 voor de uitkijktoren in Well.
Reserve grondbedrijf
Reserve dient als buffer ter afdekking van eventuele risico’s bij de exploitatie van gronden bij de bouwgrondexploitatie. De reserve mag maximaal € 400.000 bedragen.
Reserve BTW compensatiefonds
Reserve dient tot het beperken van de nadelig effecten die zijn ontstaan bij de invoering van het BTW-compensatiefonds. Deze reserve loopt in 2015 af.
Reserves kapitaallasten
Deze reserve worden gevormd voor investeringen met economisch nut. Bij het vaststellen van de investering wordt een beschikking gemaakt voor het investeringsbedrag. De kapitaallasten worden op lineaire basis berekend. Jaarlijks wordt ten laste van deze reserve hetzelfde bedrag verantwoord als aan kapitaallasten wordt berekend. Dit betekent dat het budgettaire effect dan geneutraliseerd is.
Toelichting voorzieningen
Voorzieningen behoren tot het vreemd vermogen (schulden) van de gemeente. Om die reden kunnen voorzieningen naar de situatie per ultimo verslagjaar geen negatieve stand kennen. Voorzieningen worden gewaardeerd op de contante waarde/ het nominale bedrag van de betrokken verplichting c.q. het voorzienbare verlies.
Voorzieningen worden gevormd indien er sprake is van:
- Verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is, doch redelijkerwijs te schatten.
- Op de balansdatum bestaande risico’s ter zake van bepaalde te verwachten verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is te schatten.
- Kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken van die kosten zijn oorsprong vindt in het begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van lasten over een aantal begrotingsjaren.
- Bijdragen (spaarcomponent) aan toekomstige vervangingsinvesteringen met een economisch nut, waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing wordt geheven.
- Middelen verkregen van derden, die specifiek besteed moeten worden, met uitzondering van de voorschotbedragen verkregen van Europese en Nederlandse overheidslichamen met een specifiek bestedingsdoel, die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren.
De vorming van een voorziening, dan wel een dotatie aan een reeds bestaande voorziening, is als een last in het betreffende boekjaar verantwoord. Alle aanwendingen aan voorzieningen zijn rechtstreeks ten laste van de voorziening gebracht en in het verslagjaar niet ten laste van de exploitatie verantwoord.
Aan voorzieningen ter egalisatie van (onderhouds)lasten van kapitaalgoederen over meerdere begrotingsjaren ligt een actueel (beheer)plan ten grondslag. Uitgevoerd achterstallig onderhoud is daarbij ten laste van de exploitatie verantwoord. Deze lasten zijn niet ten laste van de gevormde voorziening gebracht.
Voorzieningen worden niet gevormd voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. Voor het bepalen van het “jaarlijks vergelijkbaar volume” is een tijdsperiode van vier jaar gehanteerd.
Rentetoevoegingen aan voorzieningen zijn niet toegestaan.
De post voorzieningen wordt onderscheiden in:
Boekwaarde 31-12-2015 | Boekwaarde 31-12-2014 | |
Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico’s | 2.790.672 | 3.373.662 |
Voorzieningen voor bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt geheven | 1.479.500 | 1.631.306 |
Voorzieningen voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is | 7.289 | 8.289 |
Totaal voorzieningen | 4.277.461 | 5.013.257 |
Naam voorziening | Saldo | Vrijgevallen bedragen 2014 | Toevoeging 2015 | Aanwending 2015 | Saldo |
|---|---|---|---|---|---|
Plannen | |||||
Gebouwen | 793 | 0 | 108 | 100 | 801 |
Rioleringen | 828 | 183 | 259 | 239 | 665 |
Inventaris gymlokalen | 10 | 0 | 3 | 0 | 13 |
Totaal plannen | 1.631 | 183 | 370 | 339 | 1.479 |
Egalisatie en risico’s | |||||
Pensioenen wethouders | 1.136 | 0 | 227 | 61 | 1.302 |
FPU gemeenten | 2 | 0 | 0 | 2 | 0 |
Voormalig personeel | 259 | 0 | 0 | 111 | 148 |
Dubieuze debiteuren | 609 | 0 | 61 | 18 | 652 |
Afvalstoffenheffing | 465 | 150 | 31 | 0 | 346 |
Verkoop vennootschap | 558 | 558 | 0 | 0 | 0 |
Grondbedrijf | 344 | 0 | 0 | 0 | 344 |
Totaal egalisatie | 3.373 | 708 | 319 | 192 | 2.792 |
Verplichtingen | |||||
Monumentendagen | 8 | 0 | 0 | 1 | 7 |
Totaal verplichtingen | 8 | 0 | 0 | 1 | 7 |
Totaal voorzieningen | 5.012 | 891 | 689 | 532 | 4.278 |
Toelichting:
Onderhoud gebouwen
De voorziening is bedoeld om de kosten van het onderhoud van de gebouwen te nivelleren, zodat er geen jaarlijkse schommelingen plaatsvinden in de benodigde bedragen. Hiervoor is een meerjarenonderhoudsplan beschikbaar, waaruit de storting in en de uitname van de voorziening wordt bepaald.
Rioleringsfonds
Voorheen hadden we ook een rioleringsreserve.
Door gebruik van de term 'reserve' wordt ten onrecht gesuggereerd dat de gemeenteraad een andere bestemming aan dit geld kan geven. Het principe is: rioolheffing die de gemeente ophaalt voor de riolering, blijft bestemd voor de riolering en hoort dus thuis in een voorziening. Wanneer een gemeente activiteiten niet uitvoert die wel begroot zijn, dan hoort het overblijvende geld aan het einde van het jaar in een voorziening thuis. Alleen als door aanbestedingsvoordelen geld overblijft, gaat dit naar een reserve of de exploitatie. Dit geldt overigens ook omgekeerd als een gemeente het projectbudget overschrijdt.
Een gemeente moet investeringen altijd activeren, tenzij het gaat om nieuw aanleg die zij uit de grondexploitatie betaalt. Maar dit betekent niet dat we de investeringen ook altijd langjarig moeten afschrijven. Een gemeente mag investeringen ook direct al dan niet gedeeltelijk op de voorziening afboeken (balansboeking). Hiermee is duidelijk dat ook allerlei mengvormen mogelijk zijn. Denk aan deels langjarig afschrijven en deels uit de voorziening betalen.
Inventaris gymzalen
De voorziening is bedoeld voor de vervanging van de inventaris van de gymzalen en de basis hiervoor is een onderhoudsplan inventaris.
Pensioenen wethouders
De voorziening is verplicht op grond van de Wet Appa (algemeen pensioenwet politieke ambtsdragers). Wij moeten een voorziening vormen voor de mogelijke overdracht van pensioenverplichtingen van bestuurders. Bestuurders kunnen er voor kiezen om na beëindiging van hun tijd als bestuurder, de pensioenverplichtingen die bij de gemeente zijn opgebouwd, over te dragen aan een andere pensioeninstantie, om daarmee pensioenbreuk te voorkomen. Het saldo wordt jaarlijks geactualiseerd op basis van actuariële berekeningen.
FPU gemeenten
In het verleden kon een medewerker een FPU ontslag krijgen en ontving dan een FPU uitkering van het ABP en daarop een aanvulling van de werkgever. Hiervoor werd een voorziening gevormd, maar deze loopt in 2015 af.
Voormalig personeel
De voorziening werd gevormd omdat bij de vorige reorganisatie in 2011 er een aantal personen bovenformatlief geplaatst zijn. Hierdoor drukken deze personen niet meer op de exploitatielasten.
Dubieuze debiteuren
Wij hebben eigenlijk twee voorzieningen dubieuze debiteuren, namelijk één voor de normale debiteuren, die wordt gebruikt bij afwikkeling van debiteuren bij vorderingen die oninbaar zijn en één voor sociale zaken die gebruikt wordt bij het verstrekken van leenbijstand.
(Op de balans worden beide voorzieningen in mindering gebracht op het openstaande debiteuren saldo).
Afvalstoffenheffing
De voorziening dient om de nadelige en voordelige saldi op afvalinzameling- en verwerking met elkaar te kunnen verrekenen zodat er geen schommelingen in het tarief afvalstoffenheffing optreden. De laatste jaren is de gedragslijn dat de exploitatieoverschotten terugbetaald worden aan de burgers middels een verlaging van het vast tarief van de afvalstoffenheffing in de volgende 3 jaren.
Vordering Vennootschap bv
Voorziening is gevoed vanuit de verkoop van Essent aandelen in 2009 ten behoeve van de afwikkeling van mogelijke claims (escrows) van andere overheden. Er is geen aanspraak door de andere overheden gedaan en in 2015 is het geld teruggestort naar de voormalige aandeelhouders. De voorziening wordt per 1-1-2016 opgeheven.
Grondbedrijf
De voorziening is gevormd voor het verliesgevend project van de Alverman in Afferden. De exploitatieopzet van de Alverman laat een verlies zien. Het tekort wordt door deze voorziening afgedekt.